ជីវិតគឺជាកាដូដ៏មានតម្លៃបំផុតដែលយើងម្នាក់ៗទទួលបានមនុស្សគ្រប់រូបកើតមកមានសក្តានុពលពិសេស និងមានឱកាសដើម្បីរស់នៅយ៉ាងមានន័យ។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តីដោយសារតែសម្ពាធពីសង្គមបញ្ហាផ្ទាល់ខ្លួនការខកចិត្ត ឬភាពអស់សង្ឃឹមមនុស្សជាច្រើនបែរជាភ្លេចនូវតម្លៃខ្លួនឯងហើយបានប្រព្រឹត្តនូវអំពើដែលនាំទៅរកការបំផ្លាញខ្លួនឯងទាំងផ្លូវកាយផ្លូវចិត្ត និងផ្លូវអនាគត។ សារអប់រំដ៏សំខាន់គឺ៖ ចូរកុំបំផ្លាញខ្លួនឯងព្រោះជីវិតអ្នកមានតម្លៃមិនអាចកាត់ថ្លៃបានឡើយ។

តើការបំផ្លាញខ្លួនឯងមានន័យដូចម្តេច?
    ការបំផ្លាញខ្លួនឯងមិនមែនសំដៅតែលើអំពើហិង្សាលើរូបកាយនោះទេប៉ុន្តែវាអាចកើតមានឡើងតាមច្រើនទម្រង់ដែលប៉ះពាល់ដល់ជីវិតទាំងមូលរួមមាន៖
1. ការបំផ្លាញសុខភាពផ្លូវកាយ: ដូចជាការប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀន ឬគ្រឿងស្រវឹងហួសហេតុ, ការមិនថែទាំសុខភាព, ការបរិភោគអាហារមិនល្អ, ការមិនហាត់ប្រាណ, និងការបង្អត់ដំណេក។
2. ការបំផ្លាញសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងអារម្មណ៍: ដូចជាការគិតអវិជ្ជមានខ្លាំងពេក, ការមិនឲ្យតម្លៃខ្លួនឯង, ការដាក់សម្ពាធលើខ្លួនឯងហួសហេតុ, ការឃុំឃាំងខ្លួនឯងឲ្យនៅតែជាមួយទុក្ខលំបាក ឬការជៀសវាងពីការស្វែងរកជំនួយនៅពេលមានបញ្ហាផ្លូវចិត្តធ្ងន់ធ្ងរ។
3. ការបំផ្លាញអនាគត និងឱកាស: ដូចជាការខ្ជិលច្រអូស, ការមិនខិតខំរៀនសូត្រឬធ្វើការ, ការប្រព្រឹត្តអំពើល្មើសច្បាប់, ឬការធ្វេសប្រហែសឱកាសល្អៗក្នុងជីវិត។
4. ការបំផ្លាញទំនាក់ទំនងសង្គម: ដូចជាការបង្កជម្លោះឥតឈប់ឈរ ការនិយាយស្តីអាក្រក់ឬការមិនទទួលខុសត្រូវចំពោះទង្វើរបស់ខ្លួនដែលនាំឲ្យបាត់បង់មិត្តភ័ក្តិក្រុមគ្រួសារនិងការទុកចិត្តពីអ្នកដទៃ។
    *មូលហេតុដែលមនុស្សបំផ្លាញខ្លួនឯង:
មូលហេតុនៃការបំផ្លាញខ្លួនឯងមានភាពស្មុគស្មាញ ប៉ុន្តែជារឿយៗវាបណ្តាលមកពី៖
• ភាពតានតឹង និងសម្ពាធ: ពីការងារពីការសិក្សា ឬពីបញ្ហាជីវិតផ្សេងៗ។
• បញ្ហាផ្លូវចិត្ត: ដូចជាជំងឺបាក់ទឹកចិត្ត (Depression), ភាពថប់បារម្ភ (Anxiety) ឬបញ្ហាផ្លូវចិត្តផ្សេងទៀត។
• ការខ្វះការយល់ដឹងពីខ្លួនឯង: មិនស្គាល់តម្លៃខ្លួនឯង ឬបាត់បង់ទិសដៅជីវិត។
• បទពិសោធន៍មិនល្អក្នុងអតីតកាល: ដូចជាការរងគ្រោះ ឬការបាត់បង់ធ្ងន់ធ្ងរ។
• ឥទ្ធិពលពីមជ្ឈដ្ឋានជុំវិញ: ដូចជាការធ្លាក់ចូលក្នុងបរិយាកាសមិនល្អឬការទទួលឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានពីអ្នកដទៃ។

    *វិធីសាស្រ្តដើម្បីថែរក្សា និងអភិវឌ្ឍន៍ខ្លួនឯង:
ដើម្បីជៀសវាងការបំផ្លាញខ្លួនឯង យើងត្រូវអនុវត្តន៍នូវគន្លឹះសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖
1. ស្រលាញ់ និងឲ្យតម្លៃខ្លួនឯង: ត្រូវដឹងថាអ្នកមានតម្លៃនិងសមនឹងទទួលបានអ្វីដែលល្អបំផុតឈប់ស្តីបន្ទោសឬប្រៀបធៀបខ្លួនឯងជាមួយអ្នកដទៃ។
2. ថែទាំសុខភាពផ្លូវកាយ: ទទួលទានអាហារដែលផ្តល់សុខភាព, ហាត់ប្រាណទៀងទាត់និងគេងឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់។ សុខភាពល្អគឺជាគ្រឹះនៃជីវិតរីករាយ។
3. ថែទាំសុខភាពផ្លូវចិត្ត: រៀនគ្រប់គ្រងភាពតានតឹង (Stress), ហាត់ធ្វើសមាធិ, ស្វែងរកចំណង់ចំណូលចិត្ត, និងកាត់បន្ថយការគិតអវិជ្ជមាន។
4. ស្វែងរកជំនួយនៅពេលចាំបាច់: កុំខ្លាចក្នុងការនិយាយជាមួយមនុស្សដែលអ្នកទុកចិត្ត (ដូចជាមិត្តភ័ក្តិ ក្រុមគ្រួសារឬអ្នកជំនាញ) នៅពេលអ្នកជួបបញ្ហាផ្លូវចិត្ត ឬការលំបាកធ្ងន់ធ្ងរ។
5. កំណត់គោលដៅវិជ្ជមាន: កំណត់គោលដៅតូចៗ និងធំៗសម្រាប់ជីវិតដើម្បីឲ្យមានទិសដៅច្បាស់លាស់ និងមានកម្លាំងចិត្តបន្តដំណើរទៅមុខ។
6. រៀនពីកំហុស: កុំគិតថាកំហុសជាទីបញ្ចប់ប៉ុន្តែត្រូវចាត់ទុកវាជាមេរៀនដ៏មានតម្លៃដើម្បីរីកចម្រើន។
7. ជ្រើសរើសមជ្ឈដ្ឋានល្អ: គប់មិត្តភ័ក្តិដែលល្អនិងផ្តល់ការលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកជៀសវាងមនុស្សឬកន្លែងដែលនាំឲ្យអ្នកធ្លាក់ចុះ។

សូមចងចាំថា ជីវិតរបស់អ្នកគឺជាការវិនិយោគដ៏ធំបំផុត។ គ្មាននរណាម្នាក់អាចជួយអ្នកបានប្រសិនបើអ្នកមិនចាប់ផ្តើមស្រឡាញ់និងថែរក្សាខ្លួនឯងជាមុននោះទេ។ កុំបំផ្លាញខ្លួនឯងដោយសារកំហុសមួយពេល ឬការអស់សង្ឃឹមមួយឆាវ។ ចូរងើបឈរឡើងវិញទទួលយកនូវកម្លាំងនិងតម្លៃដែលមាននៅក្នុងខ្លួនអ្នកហើយចាប់ផ្តើមរស់នៅដើម្បីជាគំរូនិងជាក្តីសង្ឃឹមសម្រាប់មនុស្សជុំវិញខ្លួននិងសម្រាប់អនាគតដ៏ភ្លឺស្វាងរបស់អ្នក។

អត្ថបទ៖ ជួន សុធា